تنظیم گزارش‌های آژانس با نتایج مذاکرات

تنظیم گزارش‌های آژانس با نتایج مذاکرات

همشهری/ متن پیش رو در همشهری منتشر شده و انتشار آن در اخرین خبر الزاما به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست

تیرماه سال ۱۳۸۸یوکیا آمانو در رقابت با عبدالصمد مینتی نماینده مسلمان آفریقای جنوبی توانست بر کرسی ریاست آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بنشیند.
این انتخاب در واقع ترجیح گزینه آمریکا و انگلیس به گزینه کشورهای جهان سوم و غیرمتعهدها در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود و این، نه به لحاظ ترکیب اکثریتی کشورهای غربی در آژانس که به‌دلیل نفوذ سیاسی و تعیین‌کننده آنها در این نهاد بود. روایتی که حسن روحانی رئیس‌جمهور از دوران مسئولیتش در شورای‌عالی امنیت ملی و جلسه‌اش با محمود احمدی‌نژاد در مردادماه سال 84نقل می‌کند، میزان و دلایل این نفوذ را به‌دست می‌دهد: «... بعد بحث شد که آژانس تحت نفوذ غرب است. پرسیدند چرا آژانس تحت نفوذ آنهاست؟

گفتم برای اینکه هم بیشتر بودجه آژانس را آنها می‌دهند و هم بر اکثر کشورهای عضو، نفوذ دارند. ایشان (آقای احمدی‌نژاد) گفتند هزینه‌های آژانس در سال چقدر است؟ گفتم نمی‌دانم، مثلا چندصد میلیون دلار. گفتند شما همین حالا به البرادعی زنگ بزنید و بگویید ما کل مخارج آژانس را می‌دهیم. گفتم اولا آژانس نمی‌تواند بپذیرد، چون برای مخارج آژانس و بودجه آن، مقرراتی وجود دارد و ثانیا ما هم چنین حق و اختیاری نداریم چون اگر به جایی بخواهیم کمک بلاعوض کنیم، مجلس باید تصویب کند». (کتاب امنیت ملی و دیپلماسی هسته‌ای - صفحه ۵۹۴)یوکیا آمانو که از همان روز اول انتخابش متهم بود مواضعش به مواضع آمریکا نزدیک است یک جمله گفت تا خود را از این اتهام تبرئه کند: «تلاش می‌کنم که دبیرکلی بی‌طرف، مطمئن و متخصص باشم.»

درباره تخصصش جای قضاوت نیست اما درباره بی‌طرفی و مطمئن‌بودنش همین بس که تقریبا 2سال بعد از آنکه آمانو این جمله را گفت نشریه گاردین چاپ انگلیس در گزارشی به قلم جولیان بورجر نوشت که «با کمال تأسف اکنون آژانس، صرفاً به محفظه‌ای صوتی برای پژواک اظهارنظرات شکاکانه غرب علیه برنامه هسته‌ای ایران تبدیل شده و هیچ مناظره یا مباحثه جدی برای ارزیابی منصفانه اسناد و مدارک ادعایی علیه ایران در آژانس انجام نمی‌شود.

این در حالی است که در دوران مدیرکلی محمد البرادعی چنین مناظرات پرشوری برگزار می‌شد و هر سند ارائه شده توسط یکی از اعضای آژانس، به سادگی به‌عنوان مدرکی قطعی و خدشه‌ناپذیر پذیرفته نمی‌شد.»
این نشریه نوشته بود که گروگوری شولتی، نماینده وقت آمریکا در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، نقطه نظرات آمریکا را (درخصوص برنامه هسته‌ای ایران) به یوکیا آمانو، مدیرکل این آژانس گوشزد می‌کند و یکی از نقاط ضعف آمانو، اتکای بیش از حدش به اسناد اطلاعاتی راستی‌آزمایی نشده و شکاکانه غربی است.

شهریورماه سال 89تقریبا یک سال بعد از انتخاب یوکیا آمانو به دبیرکلی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ایران از ورود 2بازرس آژانس به کشور ممانعت کرد و درخواست انتصاب 2بازرس جدید را داد. علی‌اکبر صالحی، رئیس‌ سازمان انرژی در آن زمان با اعلام اسامی 2تن از بازرسان به آژانس، اعلام کرده بود که این دو به‌دلیل ارائه اطلاعات غلط وغیرحقیقی و همچنین برملا کردن پیش ‌از موعد رسمی اطلاعات، دیگر حق ورود به ایران را ندارند. منوچهر متکی وزیر خارجه وقت ایران با بیان اینکه ممانعت از ورود 2بازرس آژانس به ایران تذکری آیین‌نامه‌ای به آمانو بود، به مدیرکل آژانس توصیه کرد که از فضای آماتوری بیرون بیاید.

اولین گزارش رسمی آمانو درباره ایران در شرایطی منتشر شد که بحث مبادله سوخت در مذاکرات وین (27تا 29مهرماه سال 88) مطرح شده و به شکست انجامیده بود. این گزارش که منتشر شد بسیاری از تحلیلگران آن را غیرحقوقی‌ترین گزارش آژانس از سال 2003تا آن مقطع خواندند.

اسنادی که در سال 2010 از ویکی‌لیکس منتشر شد تأکید می‌کرد رئیس کنونی سازمان انرژی اتمی، یعنی یوکیا آمانو، شدیداً مورد حمایت و تأیید آمریکاست. طبق اسنادی که ویکی لیکس منتشر ساخت، در جلسه‌ای که با حضور نماینده آمریکا و مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی یوکیا آمانو در اواسط سپتامبر 2009برگزار شده بود، آمانو از آمریکا به‌خاطر حمایت از کاندیداتوری وی تشکر کرده و بر حمایت خود از اهداف استراتژیک آمریکا در آژانس تأکید می‌کند. آمانو در وهله‌های مختلف به نماینده آمریکا خاطرنشان می‌کند که در اتخاذ هرگونه تصمیم مهم استراتژیک، از انتصاب اشخاص رده بالاگرفته تا پرداختن به مسئله برنامه به‌اصطلاح سلاح‌های هسته‌ای ایران، قویاً جانب آمریکا را خواهد گرفت. اگر البرادعی از گزارش‌های غلط آژانس درباره تسلیحات کشتار جمعی عراق که منجر به حمله آمریکا به این کشور شد گزیده شده بود آمانو، ‌این دیپلمات ژاپنی که کشورش قربانی سلاح‌های کشتار جمعی آمریکا بود بی‌محابا حرف آمریکا را در آژانس تکرار می‌کرد.

رویکرد آمانو به برنامه صلح آمیز هسته‌ای ایران به‌گونه‌ای بود که تیرماه سال 89رئیس سازمان انرژی اتمی کشورمان به آمانو هشدار داد مواظب باشد تا مشروعیت خود را با اتخاذ مواضع سیاسی از دست ندهد.این رویکرد آمانو بعد از توافق ژنو که سوم آذرماه منعقد شد، تغییر کرد. توافقنامه‌ای که در آن مقطع امضا شد یوکیا آمانو را مجاب کرد لحن خود را نرم‌تر کند و بیشتر از عدم‌انحراف در فعالیت‌های هسته‌ای ایران بنویسد. او بعد از این توافقنامه به ایران آمد و با علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی توافقنامه امضا کرد و در 2گزارش فصلی خود و 6گزارش ماهانه‌اش تأکید کرد ایران به تمامی تعهداتش در قالب توافقنامه ژنو عمل کرده است.

این رویه در گزارش‌های آژانس تا مذاکرات وین 6ادامه داشت؛ مذاکراتی که نتیجه و خروجی آن تنها تمدید توافقنامه ژنو بود و ایران با گروه 1+5 به سخت‌ترین مرحله تدوین توافقنامه رسید. مهم‌ترین اختلافات ایران و غرب در همین مذاکرات، خودی نشان داد و طرفین از فاصله‌های عمیق سخن گفتند. ورق آمانو دوباره برگشت. ابتدا خبرگزاری‌های غربی از اختلافات عمیق بین ایران و آژانس خبر دادند و سپس آمانو گزارش فصلی خود را با رویکردی که بازگشت به روزهای قبل از توافقنامه ژنو محسوب می‌شد منتشر کرد. او قبل از انتشار این گزارش برای بار دوم پس از توافقنامه ژنو به ایران آمده بود و صالحی در 2مورد به او اعتراض کرده بود.

صالحی در این‌باره می‌گوید: ما در جلسات گذشته تفاهم کرده بودیم با توجه به پاسخی که به پرسش‌های آژانس درباره EBW (چاشنی‌های انفجاری) داده بودیم، آنان این موضوع را خاتمه یافته تلقی کنند، اما این کار را نکردند یعنی می‌خواهند به‌طور نیم بند آن را خاتمه یافته تلقی کنند که ما اعتراض کردیم. وی گفت: درباره EBW قبلاً بیشتر از 2تا 3سؤال مطرح نبود، اما ناگهان تبدیل به 60سؤال شد که ما اعتراض کردیم.

وی با اعتراض دیگرش به آمانو هم اشاره کرد و گفت که دو، سه کشور دیگر شامل 2کشور آسیایی و یک کشور آفریقایی هست که نام نمی‌برم و با استناد به پرونده آنان از آقای آمانو سؤال کردم چگونه آن کشورها، مشکلاتشان سریع حل شد؟

[ منبع این خبر سایت خبر ایرونی می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «تنظیم گزارش‌های آژانس با نتایج مذاکرات» اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت خبر ایرونی منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات