فرهیختگان نوشت: جای خالی قانون ساماندهی کنش سیاسی/ احیای طرح استانی شدن انتخابات مجلس چه هدفی را دنبال می‌کند

فرهیختگان نوشت: جای خالی قانون ساماندهی کنش سیاسی/ احیای طرح استانی شدن انتخابات مجلس چه هدفی را دنبال می‌کند

فرهیختگان/ متن پیش رو در فرهیختگان منتشر شده و انتشار آن در اخرین خبر الزاما به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست

طرح استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی را قرار است مجلس نهمی‌ها هم بررسی و تصویب کنند و به شورای نگهبان بفرستند؛‌ طرحی که تاکنون در دوره‌های پنجم، ششم، هفتم و هشتم مجلس هم طرح یا بررسی شده، اما هر بار به سرانجام نرسیده است.
این طرح در مجلس نهم قرار است بعد از تعطیلات تابستانی بهارستان‌نشینان تقدیم هیات‌رئیسه مجلس شود و در دستورکار خانه‌ملت قرار گیرد؛ طرحی که سازوکار انتخابات مجلس را تغییر می‌دهند و براساس آن داوطلبان انتخابات مجلس شورای اسلامی برای نشستن بر صندلی‌های سبز بهارستان باید علاوه‌بر رای مردم در حوزه انتخابیه خود، در استان خود نیز حدنصاب رای را داشته باشند. گرچه به گفته موافقان این طرح که شامل نمایندگانی از هر دو جناح سیاسی کشور می‌‌شود، با استانی‌شدن انتخابات نمایندگانی که به مجلس راه می‌یابند دیگر درگیری کمتری با مسائل حوزه‌‌های انتخابیه خود خواهند داشت و بیشتر می‌توانند با نگاه ملی مشکلات کشور را پیگیری کنند؛‌ این طرح مخالفانی جدی‌ هم دارد که معتقدند تغییر روند انتخابات مجلس به تنهایی منجر به حل مشکلات نخواهد شد و قبل از این اصلاحیه باید لوازم برگزاری انتخابات از جمله قانون احزاب، همچنین قانون مربوط به اختیارات شوراهای اسلامی شهر و روستا اصلاح شود تا استانی شدن انتخابات بتواند موثر واقع شود و گامی در راستای ساماندهی فضای سیاسی کشور باشد.

یک طرح و چهار مجلس
برای اولین‌بار اواخر مجلس پنجم بود که تعدادی از نمایندگان، طرحی برای استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی تدوین کردند؛ اما این طرح از مرحله تدوین بالاتر نرفت و چون در آستانه برگزاری انتخابات دوره ششم مجلس ارائه شد و شائبه سیاسی بودن آن وجود داشت، از دستورکار خارج شد.
اما یک سال که از عمر مجلس ششم گذشت طرح استانی شدن انتخابات قوه قانون‌گذاری کشور برای بار دوم مطرح شد و درنهایت در 31 خرداد 82 با اکثریت آرا به تصویب رسید. این طرح شامل ماده واحده‌اى با 6 تبصره بود که افزون بر تعیین محدوده جغرافیایى هر استان به‌عنوان حوزه انتخابیه جدید انتخابات مجلس شوراى اسلامى، تاکید می‌کرد که داوطلبان نمایندگى باید در‌ یکى از شهرستان‌هاى استان نامزد انتخابات شوند و در هر شهرستان، داوطلب یا داوطلبانى که بالاترین راى را در کل استان به دست آورند به‌عنوان نمایندگان استان از آن شهرستان انتخاب می‌شوند. گرچه مجلس ششمی‌ها یک بار ایرادهای شورای نگهبان به مصوبه خود را برطرف کردند، اما این شورا برای بار دوم نیز تاکید کرد که ایرادها (مغایرت با قانون اساسی) همچنان باقی است.
با پایان یافتن عمر مجلس ششم و آغاز به کار مجلس هفتم که این بار اکثریت آن در اختیار اصولگرایان بود برای بار سوم طرح استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی در دستورکار وکلای ملت قرار گرفت؛ در این طرح برای هر حوزه انتخابیه، یک حوزه انتخابیه اصلى (استان) و یک حوزه انتخابیه فرعى (شهرستان) تعیین شده بود. با این حال باز هم شورای نگهبان آن را رد کرد و نمایندگان مجلس هفتم هم نتوانستند سازوکار انتخابات قوه قانونگذاری کشور را تغییر دهند.
نمایندگان اصولگرای مجلس هشتم نیز با ارائه طرحی جدید و اصلاح طرح قبلی موفق به جلب نظر شورای نگهبان و تغییر روند برگزاری انتخابات مجلس شورای اسلامی به حالت استانی نشدند.

موافقت «غیررسمی» شورای نگهبان
اکنون با گذشت 14 سال از ارائه اولین طرح نمایندگان برای استانی برگزار شدن انتخابات مجلس، مهرداد بائوج‌لاهوتی از تدوین و تنظیم طرحی خبر داده که قرار است روند برگزاری انتخابات مجلس را تغییر دهد؛ طرحی که به گفته او در گفت‌وگو با فرهیختگان ایرادهای طرح‌های گذشته را ندارد و با مشورت‌‌هایی که با برخی از اعضای شورای نگهبان شده است، این شورا مشکلی با آن نخواهد داشت.
لاهوتی در توضیح بیشتر می‌گوید: «ما با برخی از اعضای شورای نگهبان درباره این طرح مشورت‌ کرده‌ایم که البته این مشورت‌ها غیررسمی بوده است و آنان به ما اعلام کردند که این طرح مشکل ایراد شورای نگهبان را نخواهد داشت.»‌
نماینده لنگرود در خانه ملت در پاسخ به این سوال که تفاوت این طرح با طرح‌های قبلی چیست که معتقدید شورای نگهبان آن را رد نخواهد کرد؟ اظهار می‌کند‌: « در طرح‌های قبلی هدف این بود که نمایندگان شهرستان‌ها حذف شوند و افراد در سطح استان انتخاب شوند؛ به عبارت دیگر در طرح‌های قبلی هدف این بود که انتخابات مجلس شورای اسلامی مانند انتخابات مجلس خبرگان رهبری برگزار شود؛ اشکال آن طرح‌ها در این بود که ممکن بود یک شهر چند نماینده داشته باشد و شهری دیگر بی‌نماینده شود؛ اما ما در طرح جدید به این نکته توجه کرده‌ایم و هر شهرستان نماینده خود را خواهد داشت.»‌
این نماینده عضو فراکسیون رهروان ولایت مجلس شورای اسلامی در توضیح تکمیلی تفاوت این طرح‌ها با طرح‌های قبلی که از سوی شورای نگهبان رد شده است، می‌گوید: «براساس این طرح، استان‌ها به‌عنوان حوزه‌های انتخابیه اصلی و شهرستان‌ها به‌عنوان حوزه‌های فرعی به وزارت کشور معرفی می‌شوند. داوطلبان انتخابات مجلس شورای اسلامی برای ورود به خانه ملت، باید علاوه‌بر کسب آرای مورد نیاز در شهرستان‌ها، حداکثر آرای نسبی از کل آرای کسب شده استان را نیز کسب کنند.»‌
لاهوتی هدف از تدوین طرح استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی را بازگرداندن مجلس به جایگاه خود می‌خواند و تصریح می‌کند:‌ «در روش فعلی برخی نمایندگانی که به مجلس راه می‌یابند به مسائل مختلفی که در مجلس پیش‌ می‌آید نگاه جزئی و محلی دارند؛ به عبارت دیگر به دنبال برطرف کردن مشکلات حوزه انتخابیه خود هستند، چون مردم از آنان مطالبه دارند، اما با اصلاح این روند و استانی برگزار شدن انتخابات مجلس نگاه محلی به مسائل کمرنگ‌تر می‌شود و منافع ملی را بیشتر درنظر می‌‌گیرند.»

مقدمات استانی شدن انتخابات مجلس
طراح طرح استانی‌شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی در حالی بر تغییر نگاه نمایندگان از جزئی‌نگری و نگاه محلی به کلی‌نگری با تصویب این طرح تاکید می‌کند که مطالبات محلی و شهری مردم از نمایندگان حوزه انتخابیه خود واقعیتی است که وجود دارد و پیگیری این مطالبات به‌عنوان یکی از وظایف نمایندگی اجتناب‌ناپذیر است.
محمدرضا تابش، نماینده یزد در خانه ملت، برای این مشکل راهکاری ارائه می‌‌دهد. او در گفت‌وگو با فرهیختگان پیشنهاد می‌کند که قبل از بررسی طرح استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی در وظایف نمایندگان تجدیدنظر شود تا وظایفی که در عرف به گردن نمایندگان گذاشته شده است رسما و قانونا به شوراهای شهر و روستا محول شود؛ به عبارت دیگر او خواستار بهره‌مندی اعضای شوراها از برخی اختیارات اجرایی است تا نمایندگان مجلس دیگر از سوی مردم مورد مطالبه قرار نگیرند.
این نماینده اصلاح‌طلب مجلس نهم گرچه موافق استانی شدن انتخابات مجلس شورای اسلامی است، تاکید دارد که قبل از بررسی این طرح باید مجموعه‌ای از قوانین اصلاح شود تا استانی برگزار شدن انتخابات بتواند موثر واقع شود و موجب افزایش کارایی مجلس شود.
تابش تصریح می‌کند: «استانی شدن انتخابات مجلس در حالی می‌تواند مفید باشد که اولا شوراهای شهر و روستا قدرت بیشتری داشته باشند و در ثانی نظام حزبی به‌گونه‌ای شکل گیرد که تحزب در ساختار سیاسی به رسمیت شناخته شود تا احزاب برای انتخابات مجلس فهرست دهند و درنهایت مردم از احزاب مطالبه داشته باشند. آنگاه نمایندگان راه‌یافته به مجلس می‌‌توانند با دید ملی به مسائل نگاه و در مجلس خدمت کنند.»
وی سپس تاکید می‌کند: «در صورتی که لوازم برگزاری انتخابات استانی، یعنی افزایش قدرت شوراهای شهر و روستا و همچنین شکل‌گیری نظام حزبی، فراهم نشود و فقط روند برگزاری انتخابات مجلس اصلاح و استانی شود، فایده‌ای ندارد و کاری ابتر انجام شده است.»

برقراری ارتباط میان قانون انتخابات و قانون احزاب
محمدجواد حق‌شناس، عضو شورای مرکزی حزب اعتماد ملی که مدیرکل سیاسی وزارت کشور در دولت اصلاحات بوده است نیز نظری مشابه تابش دارد. وی در گفت‌وگو با فرهیختگان می‌گوید بهتر است نمایندگان مجلس به جای اینکه تنها به فکر اصلاح روند برگزاری انتخابات مجلس باشند قانون جامعی وضع کنند که در آن قانون فعالیت احزاب، نوع انتخابات در کشور، انتخابات مجلس، ریاست‌جمهوری و خبرگان رهبری، همچنین تعریف جرم سیاسی تبیین شود.
حق‌‌شناس استانی شدن انتخابات مجلس را از این جهت که نمایندگان با دید کلان به خانه ملت راه می‌یابند مثبت می‌بیند؛ اما تاکید دارد که استانی شدن انتخابات نمی‌تواند کل مشکلاتی که مجلس دارد را برطرف کند زیرا همچنان مشکلات دیگری باقی خواهند ماند.
عضو شورای مرکزی حزب اعتماد ملی اظهار می‌کند: «شاید بهتر باشد به جای استانی کردن انتخابات مجلس شورای اسلامی یک ارتباط منطقی و دقیق‌تر بین قانون انتخابات و قانون احزاب برقرار شود که مشکلاتی که اکنون وجود دارد و با آن مواجه هستیم یک‌بار برای همیشه از بین برود و همیشه مجبور به تغییر یا اصلاح قانون نباشیم.»

[ منبع این خبر سایت خبر ایرونی می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «فرهیختگان نوشت: جای خالی قانون ساماندهی کنش سیاسی/ احیای طرح استانی شدن انتخابات مجلس چه هدفی را دنبال می‌کند» اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت خبر ایرونی منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات