سرمقاله خراسان/ خطر وابستگی منابع آبی به خارج از کشور

سرمقاله خراسان/ خطر وابستگی منابع آبی به خارج از کشور

خراسان/ «خطر وابستگی منابع آبی به خارج از کشور» عنوان یادداشت روز روزنامه خراسان به قلم حجت میان آبادی است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:

کشور ایران با داشتن حداقل ۱۵ همسایه، بیشترین تعداد همسایه را در جهان پس از کشورهای روسیه و چین دارد که با تمام همسایه های خود نیز مرز مشترک آبی دارد. حدود ۲۲درصد از مرزهای کشور به وسیله ۲۶ رودخانه کوچک و بزرگ مرزبندی شده است. شرایط اقلیمی خشک و بحران آب در این منطقه، صلح و امنیت پایدار را به شدت تهدید می کند. با توجه به نیاز آبی شدید منطقه، پیش بینی می شود که بحران آب، عاملی مهم در ایجاد تنش ها و تضادهای آتی خواهد بود. علاوه بر تعدد همسایگان و داشتن مرز آبی با تمام آنها و قرارگرفتن در منطقه خشک و نیمه خشک دنیا، همسایگی با عراق و افغانستان که سال هاست در شرایط جنگ و ناامنی به سر می برند و به شدت به رودخانه های مرزی و بین المللی خود وابسته هستند بر اهمیت این موضوع افزوده و شرایط مرزی ایران را از منظر هیدروپلتیک و مدیریت رودخانه های مرزی، بحرانی تر کرده است. علاوه بر این،موقعیت ژئوپلتیک و ژئواستراتژیک ایران و قرارگرفتن در بین ذخایر انرژی خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر بر اهمیت مسائل هیدروپلتیک ایران افزوده است. علاوه بر موارد اشاره شده، موقعیت متفاوت هیدروپلتیک ایران در شرق و غرب کشور نیز باعث پیچیدگی بیشتر بر مسئله شده است. برخلاف رودخانه های شرق کشور، که در اکثر آنها ایران در پایین دست رودخانه قرار دارد، در رودخانه های مرزی غرب کشور، ایران در بالادست رودخانه ها قرار گرفته است. این بدان معناست که ایران هرگونه ادعایی ازکشورهای بالادست خود در شرق کشور داشته باشد، باید به بخش زیادی از آن ها در غرب کشور به عنوان کشور بالادست عمل کند. در سطح جهان رودخانه های اردن، نیل، دجله و فرات، آمودریا و سیردریا، و مکونگ جزو پر تنش ترین رودخانه های بین المللی شناخته شده اند. قرار گرفتن ایران بین ۲ حوضه بسیار پرتنش هیدروپلتیک آمودریا- سیردریا از یک سو و دجله - فرات از سوی دیگر و همچنین تنش های سیاسی و بحران های ژئوپلتیک در منطقه غرب آسیا (خاورمیانه)، پیچیدگی های هیدروپلتیک ایران را تشدید کرده است. برخی محققان معتقدند هیچ نقطه ای از دنیا به اندازه آسیای مرکزی (شامل حوضه های آبریز آمودریا و سیردریا) مستعد درگیری و تنش بر سر منابع مشترک نیست. در نظر گرفتن مجموعه عوامل ذکر شده بیانگر این است که ایران یکی از خاص ترین نقاط دنیا از منظر هیدروپلتیک است که نیازمند مطالعات عمیق و جدی در این زمینه است که متاسفانه در کشور مورد توجه کافی قرار نگرفته است. با توجه به غیریکنواخت بودن پراکنش بارش در ایران، مسئله کمبود منابع آب در شرق کشور بسیار بحرانی تر از غرب کشور است. از این رو، استفاده از رودخانه های مرزی یا واردات آب از کشورهای همسایه همیشه به عنوان یکی از راهکارهای این مسئله مطرح بوده است که احداث سد دوستی- پروژه مشترک بین ۲ کشور ایران و ترکمنستان- یکی از این موارد است، افزایش نیاز آبی در شمال شرق کشور به خصوص شهر مشهد و همچنین اقدامات دولت افغانستان در بالادست رودخانه هریرود به ویژه در تکمیل سد سلما، نگرانی هایی را در جامعه ایجاد کرد و مسئولان را به فکر گزینه های دیگر از جمله واردات آب از کشور تاجیکستان واداشت. تامین امنیت آبی به عنوان یک پیش نیاز الزامی امنیت غذایی و امنیت ملی به یکی از اصول شناخته شده در مباحث استراتژیک هر کشور تبدیل شده است. همکاری ها و مبادلات آبی بین کشورها نمادی از همکاری های بین المللی و بیانگر ظرفیت بالقوه منابع آبی است. آب بیش از آن که مظهر جنگ و تضاد باشد، می تواند به نماد مشارکت و همکاری بین دولت ها و ملت ها تبدیل شود. اما در کنار این مسئله باید به این نکته نیز دقت کرد که این همکاری ها باید با مطالعه و در نظرگرفتن تمامی جوانب هیدروپلتیک منطقه و به ویژه وضعیت کشورهای همکاری کننده در حوضه های آبریز بین المللی باشد. گرچه تامین امنیت آبی دومین کلان شهر کشور و منطقه شمال شرق کشور ضروری و انکارناپذیر است، ولی باید این نکته را نیز در نظر داشت که وابسته کردن امنیت آبی به منابع آبی خارج از کشور در واقع وابسته کردن بخشی از امنیت آن منطقه است از این رو، هرگونه اقدام، طرح و برنامه ریزی در زمینه تامین آب و امنیت آبی در کشور باید با در نظرگرفتن تمام جوانب اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و امنیتی و آشنایی کامل با وضعیت و چشم انداز هیدروپلتیک منطقه انجام شود.

[ منبع این خبر سایت خبر ایرونی می باشد، برای مشاهده متن اصلی خبر می توانید روی این قسمت کلیک کنید ]

برای نمایش تمام اخبار مرتبط با عنوان «سرمقاله خراسان/ خطر وابستگی منابع آبی به خارج از کشور» اینجا کلیک کنید. شفاف سازی:
خبر فوق در سایت خبر ایرونی منتشر شده و صرفا در این سایت بازنشر شده است. چنانچه به خبر فوق اعتراض دارید برای حذف آن روی این قسمت کلیک کنید.

نکته: با توجه به جمع آوری خودکار مطالب از سطح وب در صورت مشاهده هرگونه تخلف و یا اخبار غیر مجاز و یا اعتراض به انتشار مطالب سایت ها با ایمیل khabargroup.info@gmail.com در تماس باشید

تبلیغات





جدیدترین اخبار منتشر شده

تبلیغات